|
De klassieke
zangstem heeft zijn eigen identiteit door zijn specifieke definitie van
registers. Een register is een serie noten, die door mond-, neus- en
keelholten worden versterkt. De klassieke vrouwenzangstem bestaat uit vier
registers: borst-, midden-, kop- en flageoletregister. Het flageoletregister is
het hoogste (ook wel fluitregister genoemd) en wordt over het algemeen
wel erkend, maar meestal als separaat beschouwd van de andere registers. In de loop van de
vorige eeuw hebben slechts een paar sopranen dit flageoletregister effectief
kunnen hanteren en in hun repertoire gebruikt. We zullen een aantal van hen aan
de hand van opnamen bespreken.
De
meest bekende sopraan, die gebruik maakte van het flageoletregister was de
Franse coloratuursopraan Mado Robin (1918 - 1960). Haar glansrollen waren
Lakmé, die zij in 1952 opnam voor Decca Records, Lucia di Lammermoor, Olympia in
‘Les COntes d’Hoffmann’, Gilda in ‘Rigoletto’, Rosina in ‘Il Barbiere di
Siviglia’ en Leyla in ‘Les Pêcheurs de Perles. Zij overleed in op jonge leeftijd
aan leukemia, een paar dagen voor de 1500ste voorstelling van ‘Lakmé’ aan de
Opéra-Comique van Parijs, die voor haar verjaardag was georganiseerd, Het Franse label Marianna Melodie
levert drie fraaie CDs met uniek materiaal . Op de tweede CD zingt
Mado Robin tijdens een
repetitie een C4 (1760 Hz), door wetenschappers ook wel C7 genoemd, en op de
derde CD zingt zij aan het einde van de
waanzinsaria uit 'Lucia di Lammermoor' een Bes3. Verder bevatten de CDs vele interessante opnamen van deze innemende zangeres, die jong overleed aan
leukemie. (Marianna Melodie 001771,
031193 en 061721)
Te bestellen via
www.amazon.fr
Ook
de Duitse coloratuursopraan Erna Sack (1898 - 1972) werd bekend vanwege
haar oneindige hoogte. Zij werd geboren in Berlijn, studeerde aanvankelijk aan
het conservatorium van Praag en keerde later naar Berlijn terug om te studeren
bij Oscar Daniel. Haar carrière kwam begin jaren op gang toen zij de haar
stratosferische hoge noten begon te zingen. Zij zong in 1934 in Berlijn de rol
van Gilda in ‘Rigoletto’ naast Heinrich Schlusnus en Walther Ludwig onder
leiding van Erich Kleiber. Een jaar later zong zij de rol van Isotta in de
wereldpremière van ‘Die schweigsame Frau’ van Richard Strauss in Dresden. Dit
had tot gevolg, dat zij werd uitgenodigd de rol van Zerbinetta te zingen onder
leiding van Richard Strauss zelf toen de Dresden Semperoper 1936 te gast was in
het Royal Opera House Covent Garden van Londen. Richard Strauss schreef voor
haar een nieuwe cadens in de aria “Grossmächtige Prinzessin”. Zij zong de
titelrol in de wereldpremière van ‘Massimilla Doni’ van Othmar Schoeck in 1937
in Dresden. Erna Sack ondernam gedurende haar carrière veel concertreizen. Zo
zong zij op 24 oktober 1937 tijdens een concert in de Carnegie Hall van New York
naast Joseph Schmidt en Richard Tauber. Gedurende haar carrière heeft Erna Sack
vele opnamen gemaakt. Op de opname van de tango “In deinen Augen” van Kaufmann
zingt Erna Sack een aantal malen een C4. (Naxos Nostalgia). Erna
Sack verscheen in een aantal Duitse films als ‘Blumen von Nizza’ (1935) en
‘Nanon’ met als tegenspeler Johannes Heesters tijdens diens werkzaamheden in
Nazi-Duitsland. De DVD verscheen onlangs op het label met de toepasselijke naam
Black Hill.
Te bestellen via
www.amazon.de
Een
andere sopraan, die ook in films speelde en het flageoletregister exemplarisch gebuikte in het
klassieke repertoire was de Poolse Miliza Korjus (1912 - 1980). Miliza
Korjus werd geboren in Warschau en verhuisde als kind naar Moskou en vervolgens
naar Kiev waar zij met haar muzikale opleiding begon. Zij maakte concertreizen
naar Duitsland en werd in 1933 door de Berlijnse Staatsopera geëngageerd. Daar
kreeg zij de bijnaam “Berlijnse nachtegaal”. In 1938 werd verscheen zij in de
Hollywood film ‘The Great Waltz’ en kreeg daarvoor een Oscarnominatie voor Best
Supporting Actress. Tijdens een tour door Zuid-Amerika verbleef zij in Mexico,
waar zij de film ‘Caballería del Imperio’ maakte. In 1944 keerde zij terug naar
Amerika en gaf een concert in Carnegie Hall van New York. In 1952 trok zij zich
terug van het concertpodium.Haar operacarrière duurde slechts drie jaar,
aangezien haar stem zich beter leende voor concerten, opnamen en films. De Gis3 in "Ombre légère"
van Meyerbeer was waarschijnlijk de hoogste noot, die zij opnam (Hänssler Classic 94509).
Te bestellen via www.amazon.com
Een landgenote van Korjus is de Poolse coloratuursopraan Katarzyna
Dondalska, die studeerde aan de muziekacademie van Olsztyn en haar opleiding
vervolgde in Duitsland aan het conservatorium van Würzburg. Daarna volgde zij
verscheidene masterclasses bij ondermeer de sopraan Sylvia Geszty. Zij was
finaliste van het 2001 BBC Cardiff Singer of the World competitie en het 2002
Internationaal Vocalisten Concours in Den Bosch. Zij zong de rol van de Königin
der Nacht in ‘Die Zauberflöte’ van Mozart onder andere bij de Houston Grand
Opera in 2004 en in hetzelfde jaar de rol van Zerbinetta in ‘Ariadne auf Naxos’
van R. Strauss bij de Welsh National Opera. Op haar eerste CD ‘Debut live’ zingt
zij een Bes3 in Rossini's "Una voce poco fa". (Mons Records Classic
MR874381)
Te bestellen via
www.jpc.de
|